Kaszuby: Muzeum Kolejnictwa w Kościerzynie – parowozy, lokomotywy i trochę kolejowej historii

Będąc trochę dłużej na Kaszubach, warto czasem oderwać się od jezior, lasów i szlaków — zajrzeć w miejsca, które pokazują zupełnie inne oblicze tego regionu. Jednym z nich jest Muzeum Kolejnictwa w Kościerzynie. 

Ale czy muzeum pełne starych lokomotyw może zainteresować kogoś poza zagorzałymi miłośnikami kolei? 

Zabytkowa parowozownia, stojące na torach lokomotywy i wagony naprawdę robią wrażenie, jednak to możliwość zajrzenia do środka i dotknięcia tych zabytków sprawia, że zwiedzanie nabiera zupełnie innego wymiaru. Można tu zobaczyć sporo kolejowych perełek, ale spokojnie – nie będę robić w tym wpisie katalogu wszystkich eksponatów 😉.

Trochę historii

Historia kolei w Kościerzynie sięga 1885 roku, kiedy do miasta dotarła linia kolejowa. Wraz z nią powstała pierwsza parowozownia, która miała charakterystyczny, wachlarzowy układ stanowisk dla lokomotyw. Służyła przez ponad czterdzieści lat, aż do czasu, gdy w okresie międzywojennym przez Kościerzynę poprowadzono magistralę węglową łączącą Śląsk z Gdynią. Rozbudowa węzła kolejowego wymagała również nowej lokomotywowni i w 1929 roku powstała czterostanowiskowa, przelotowa parowozownia. To właśnie ten budynek, wraz z częścią dawnych pomieszczeń warsztatowych, oglądaliśmy dziś na terenie muzeum.

Z czasem jednak parowozy zaczęły ustępować miejsca trakcji spalinowej i okazało się, że utrzymywanie dużych lokomotywowni przestało być potrzebne. Dlatego w 1992 roku utworzono Skansen PKP Kościerzyna. Zajmował się on nie tylko gromadzeniem i konserwacją zabytkowego taboru, ale także utrzymywaniem czynnych parowozów, które prowadziły retro pociągi.

W 2009 roku placówka została włączona jako oddział do Muzeum Ziemi Kościerskiej i otrzymała nazwę Muzeum Kolejnictwa w Kościerzynie. Dawna lokomotywownia dostała więc drugie życie – tym razem, zamiast przygotowywać lokomotywy do kolejnej podróży, zaczęła gromadzić historię kolei.

Zwiedzanie Muzeum Kolejnictwa w Kościerzynie 

Po zakupieniu biletów ruszyliśmy oglądać kolejowe eksponaty. I jest tego naprawdę sporo. Lokomotywy, wagony, urządzenia kolejowe i różnego rodzaju sprzęt, który kiedyś był częścią codziennej pracy kolei. Nie będę jednak robić tutaj katalogu całej kolekcji, bo najlepiej jest się tu po prostu wybrać 😉.

Jedną z lokomotyw, która od razu przyciąga uwagę, jest SP47-001. I nawet jeśli ktoś nie zna się na kolei, trudno przejść obok niej obojętnie. To prototypowy polski spalinowóz, który miał być początkiem całej serii, ale ostatecznie powstały tylko dwa egzemplarze. Wśród parowozów szczególnie ciekawy jest Tw1-90 – jedyny zachowany w Polsce przedstawiciel tej serii. Ciekawym eksponatem jest również wagon kolejki na Gubałówkę, który został wyprodukowany przed II wojną światową. Warto zwrócić  także uwagę na ogromny pług śnieżny – egzemplarz z 1978 roku, który nie miał własnego napędu i podczas pracy był pchany przez lokomotywę.

Mniejsze dzieci mogą się przejechać kolejką lilipucią, jednak tu Piotrek tylko pozował, bo żaden szanujący się 10-ciolatek nie będzie przecież jeździł pociągiem dla bobasów 😉.

Ciekawym uzupełnieniem całej ekspozycji są również wystawy poświęcone historii kolei. Można tu zobaczyć między innymi dawne kolejowe wnętrza, poznać historię taboru i rozwoju kolei na Pomorzu, a także zajrzeć do wagonu sanitarnego z czasów wojny. No i jest jeszcze makieta kolejowa z jeżdżącym pociągiem. Niby przyszliśmy oglądać prawdziwe lokomotywy, a okazało się, że nie możemy się oderwać od patrzenia, jak mini pociąg jeździ po swojej mini trasie 😉.

Najfajniejsze jednak w zwiedzaniu tego muzeum jest to, że do wielu lokomotyw i wagonów można wejść. Można zajrzeć do kabiny maszynisty, pooglądać wszystkie dźwignie i mechanizmy, zobaczyć z bliska ogromne paleniska i przez chwilę poczuć się jak prowadzący taki ogromny pociąg. 

Informacje praktyczne 

Nam zwiedzanie Muzeum Kolejnictwa w Kościerzynie zajęło około 2 godzin. Szczerze mówiąc, nawet nie wiemy, kiedy ten czas zleciał 😉.

Muzeum Kolejnictwa w Kościerzynie
 ul. Towarowa 7, Kościerzyna

Godziny otwarcia:
• marzec–październik: poniedziałek 10:00–16:00, wtorek–niedziela 10:00–18:00
• listopad–luty: codziennie 10:00–16:00

Bilety:
• normalny – 20 zł
• ulgowy – 15 zł
• grupowy – 10 zł
• dzieci do 4 lat – bezpłatnie

Aktualny cennik najlepiej sprawdzić na stronie (klik)

Parking:
Przy muzeum znajduje się ogólnodostępny, bezpłatny parking

Czy warto wybrać się do Muzeum Kolejnictwa w Kościerzynie?

Nie trzeba być kolejarzem ani wielkim pasjonatem lokomotyw, żeby dobrze się tutaj bawić. My nie należymy do osób, które rozpoznają lokomotywę po numerze seryjnym 😉, ale pociągowe klimaty bardzo lubimy i w muzeum nam się podobało. Oczywiście, jeśli z koleją kojarzą się komuś głównie spóźnione pociągi, tłok na peronie i nerwowe sprawdzanie tablicy odjazdów, to zabytkowe lokomotywy mogą nie wywołać wielkiego zachwytu. Wtedy cała ta wspaniała kolekcja może się po prostu wydać… kolekcją starego żelastwa 😉.